Plaatsen waar gevaar voor vallen (ook van materiaal) van een bepaalde hoogte bestaat (zoals vloeropeningen, trapgaten en bordessen), moeten deugdelijk zijn afgeschermd met een veiligheidsrailing van ongeveer 1 meterhoog. Bordessen op meer dan 2,5 meterhoogte, zijn altijd voorzien van een veiligheidsrailing. Deze informatie is opgenomen in de norm Gangen en trappen.

In de Arbowet en de beleidsregels wordt niet expliciet aangegeven dat de temperatuur of de luchtvochtigheid niet hoger of lager mag zijn dan. In de Arbowet staat dat er sprake moet zijn van een behaaglijke temperatuur in relatie met de te verrichten arbeid en dat het klimaat niet tot schade van de gezondheid mag leiden. Behaaglijkheid is een subjectief begrip, wat de ene werknemer als een prettige temperatuur ervaart kan voor de andere werknemer veel te warm zijn. Er is sprake van een behaaglijk kilmaat als minder dan 20% van de werknemers over het klimaat klaagt.
Vanuit de ISO-normering zijn er wel enkele regels:

• Het temperatuursverschil tussen 10 cm en 110 cm boven de grond mag niet meer zijn dan 3 graden.
• De luchtsnelheid moet kleiner zijn dan 0,25m/sec.
• De vochtigheidsgraad moet liggen tussen de 30 en 70%.
• De lucht- en stralingstemperatuur in de zomer moet liggen tussen de 23 en 26 graden en in de winter tussen de 20 en 23 graden.

Over het algemeen wordt een relatieve luchtvochtigheid tussen de 30 en 70% als behaaglijk ervaren. De moeilijkheid bij het regelen van de luchtvochtigheid is dat de hoeveelheid vocht in de lucht altijd relatief is. Warme lucht kan meer vocht bevatten dan koude lucht. Vandaar dat verwarmde lucht in de winter meestal zeer droog is en een relatief vochtigheidspercentage heeft dat ver beneden de 45% ligt en dus als oncomfortabel gewaardeerd wordt. Vooral een ruimte met veel katoen en of onbewerkt hout of beton of waarin veel papier ligt opgeslagen, kan veel vocht absorberen voordat het in de lucht terechtkomt. 

Voor de vo-sector staan de afspraken in de Arbocatalogus-VO. De normen bieden duidelijke aanknopingspunten om een veilig en gezond werk- en leerklimaat te creëren. De naleving van de normen uit deze lijst is niet vrijblijvend. De Arbeidsinspectie gebruikt de arbocatalogus als uitgangspunt bij haar inspecties. In de Arbocatalogus-VO wordt als minimum eis aangegeven dat de relatieve luchtvochtigheid tussen de 35 en 65% moet zijn.

Zie voor meer informatie de norm Kantoorwerkplekken.

Mogen we de douches bij een  van de gymlokalen verbouwen tot bergruimte?
De Koninklijke Vereniging van Leraren Lichamelijk Opvoeding (KVLO) heeft als norm dat bij een gymnastieklokaal ten minste twee kleedruimten aanwezig moeten zijn, met was- en douche gelegenheid. In de Arbocatalogus-VO zijn de normen die de KVLO en NOC/NSF stellen aan kleed - een wasruimte (douche) overgenomen, niet de norm dat er ten minste twee kleedruimten aanwezig moeten zijn. Dat leek ons zo vanzelfsprekend. Echter, in het Bouwbesluit 2003 is geen verplichting opgenomen om een badruimte (douche- of wasgelegenheid) te hebben. Deze voorziening geldt alleen indien er sprake is van zwemsport. Met een beroep op het Bouwbesluit 2003 kunnen de douches verbouwd worden tot bergruimte.

Zie voor meer informatie de norm Gymnastieklokaal - Algemene eisen en de norm Gymnastieklokaal - Kleed- en doucheruimten.

In de Arbeidstijdenwet staat vermeld dat bij een arbeidstijd van meer dan 5½ uur een pauze van minimaal 30 minuten verplicht is. Deze pauze kan worden gesplitst in pauzes van elk 15 minuten. Wordt er langer dan 10 uur gewerkt dan moet die pauze ten minste drie kwartier zijn. Deze pauzes moeten worden gesplitst in pauzes van elke 15 minuten. De Arbeidstijdenwet is in beginsel van toepassing op alle sectoren van het bedrijfsleven en op het overheidspersoneel. Daarbij geldt dat er geen onderscheid wordt gemaakt naar bedrijfssectoren of beroepsgroepen; voor iedere arbeidssituatie geldt dezelfde normstelling. De werkgever is verantwoordelijk voor de naleving van de wettelijke voorschriften. De werkgever is diegene voor wie een ander, de werknemer, op basis van een arbeidsovereenkomst of een ambtelijke aanstelling arbeid verricht. Ook daar waar anderszins arbeid wordt verricht onder gezag is de Arbeidstijdenwet van toepassing, zoals bijvoorbeeld stagiaires, leerlingen en uitzendkrachten in het bedrijf. Voorbeeld: Als u op een dag 9 lesuren geeft (is 7,5 uur), moet u volgens de Arbeidstijdenwet minimaal een rustpauze van 30 minuten hebben. Als u meer pauze nodig heeft om op een dag 9 lesuren voor de klas te staan, kunt u het beste in overleg treden met de p(g)mr en/of uw werkgever.

Ja. Het is verstandig om ook een RI&E te (laten) uitvoeren voor een (gehuurd) gymnastieklokaal. De school draagt immers verantwoordelijkheid voor de veiligheid van leerlingen. In het huurcontract kan wel geregeld worden wie verantwoordelijkheid is voor de staat van onderhoud van gymtoestellen en -lokaal. Maar dat neemt niet weg dat de huurder de plicht heeft te controleren of hetgeen u huurt voldoet aan de eisen die er aan gesteld worden.

Deze informatie vindt u ook in de norm Gymnastieklokaal - Toestellen (de eerste 2 minimumeisen).