Norm: Werkstress

In het streven naar het voorkomen en beheersen van werkstress hebben werkgever en werknemer ieder een eigen verantwoordelijkheid en werken zij samen.

Inhoud van deze pagina

Norm

De werkgever voert een beleid gericht op het voorkomen en indien dat niet mogelijk is, beperken van het risico op werkstress. Werkstress kan worden opgevat als een symptoom van een situatie die uit balans is. Een disbalans tussen de eisen van het werk wat betreft inhoud van het werk, de context van het werk en de mogelijkheden van de werknemer om het werk goed uit te voeren.[1]

Met werkstress bedoelen we stress die in of door het werk optreedt. Stress is een toestand die op de korte termijn kan leiden tot belastingsverschijnselen zoals, vermoedheid, verminderde alertheid en een hogere herstelbehoefte. Langdurige stress kan uitval veroorzaken door psychische klachten zoals burn-out en depressie of fysieke klachten bijvoorbeeld aan het bewegingsapparaat of hart- en vaatziekten.[2]

Behalve dat werkstress direct tot een verminderde arbeidsproductiviteit leidt door verzuim, kan het ook gevolgen hebben voor de leeftijd tot waarop mensen kunnen doorwerken. Hoewel de effecten van werkstress uit de literatuur duidelijk zijn, ontbreken kwantitatieve en causale gegevens over de relatie tussen blootstelling aan werkdruk (het arbeidsrisico) en de gezondheidseffecten.[3]


[1] Werkdefinitie van werkdruk TNO. Rapport werkdruk. TNO 19 december 2012

[2] We volgen hier de definitie van arbowet art. 1.3.f. en het briefadvies
Werkdruk, van de Gezondheidsraad van 23 maart 2011 Publicatienr. 2011/05

[3] briefadvies Werkdruk, van de Gezondheidsraad van 23 maart 2011 Publicatienr. 2011/05

Minimum eisen

De werkgever voert een beleid gericht op het voorkomen en indien dat niet mogelijk is, beperken van het risico op werkstress.

Met inachtneming van de stand van de wetenschap, en professionele
dienstverlening [1] worden:

  • de risico’s ten aanzien van werkstress in het kader van de risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) periodiek geïnventariseerd en beoordeeld;
  • in het plan van aanpak behorende bij de RI&E, maatregelen vastgesteld en uitgevoerd om werkstress te voorkomen of indien dat niet mogelijk is te beperken;
  • werkstress gerelateerde verbetermaatregelen getroffen:
    1. waarvoor primair de werkgever aanspreekbaar is. Dit zijn vooral context- en organisatie-gebonden factoren (o.a. afname van werkdruk, toename van werkhulpbronnen).
    2. waarvoor primair de werknemer aanspreekbaar is. Dit zijn vooral individueel psychische en/of gedragsmatige factoren (o.a. verminderen van psychosomatische klachten en ziekteverzuim, verbeteren van coping strategieën en in stand houden van werktevredenheid).
  • de maatregelen regelmatig getoetst aan de ervaringen die daarmee zijn opgedaan en past de werkgever respectievelijk de werknemer de maatregelen aan zo dikwijls als de daarmee opgedane ervaring daartoe aanleiding geeft;
  • werknemers voorgelicht en onderricht over de risico’s van werkstress alsmede over de maatregelen die er op zijn gericht werkstress te voorkomen of te beperken en arbeid waarbij risico bestaat op het ontstaan van werkstress;
  • werknemers periodiek in de gelegenheid gesteld een onderzoek te ondergaan, dat erop is gericht de risico's die de arbeid voor de gezondheid van de werknemers met zich brengt zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken;
  • maatregelen gericht op het beperken van werkstress een integraal onderdeel van het HR-beleid. Onder HR-beleid wordt o.a. begrepen: werving en selectie, opleiding en professionalisering en maatregelen gericht op het bevorderen van duurzame inzetbaarheid en vitaliteit.

[1] De Multidisciplinaire Richtlijn Werkdruk van NVAB, BA&O, NVvA, NVVK, 2013 is de actuele stand van de wetenschap, en professionele dienstverlening

Wensen

  • In de gesprekkencyclus is aandacht voor de juiste persoon op de juiste plaats. Tevens is er aandacht voor de inrichting van de arbeidsplaats, de werkmethoden en de bij het werk gebruikte arbeidsmiddelen. Ook  de arbeidsinhoud wordt zoveel als redelijkerwijs kan worden gevergd aan de persoonlijke eigenschappen van werknemers aangepast (Arbowet art. 3 lid 1c) 
  • Regelmatig wordt een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO), PMO of  PAGO uitgevoerd.
  • Werkdruk wordt gemonitord op geleide van de stand van de wetenschap,  d.w.z. de Multidisciplinaire Richtlijn Werkdruk van NVAB, BA&O, NVvA, NVVK, 2013.